Isı Alışverişi Ne Zaman Biter
Alışveriş denilince akla kredi kartı, nakit para, kasa, fatura, etiket, sepetler, poşetler, mağazalar, çalışanlar kalabalık akla gelir. Temel olarak alışveriş, alınmak istenen bir değer için, verilmesi gereken bir bedel arasındaki ilişkidir. Peki, ısı alışverişi deyince aklımıza yine para, pul, fatura, mağazalar mı geliyor? Tabii ki, hayır.
Isı Alışverişi İçin Gereksinimler?
Isı alışverişi, birbiriyle temas halinde olan iki nesnenin, sıcaklık farkının ortadan kaldırılarak eşitlenmesidir. Sobanın yanması ve oda içindeki havanın soba yüzeyine temas etmesi sonucu, soğuk havanın ısınması olayı buna bir örnektir. Isı bir enerji türüdür. Sıcaklık, ise ısının skaler (sayısal) bir seviyesidir. Yani yüksek ısılı bir madde, aynı zamanda yüksek enerjilidir. Temel fizik yasalarına göre enerji asla yok olmaz, sadece biçim değiştirir bilgisini hatırlarsak, “soba yanarken oda ısınıyor, peki soba neden soğumuyor” gibi bir soru aklımıza gelebilir. Bu sorunun cevabı, sobanın yanmaya devam etmesi, bir diğer deyişle devamlı enerji ile beslenmesi, kaybettiği enerji ile kazandığı enerji arasında farka baktığımızda da kazandığı enerjinin ya fazla olması, ya da kaybettiği enerji ile eşit olması durumu olduğu anlaşılmaktadır. Bu ısı alışverişi böyle devam ederse son bulmayacak gibi bir hisse kapılınabilir. Asıl soru ısı alışverişi ne zaman bitmektedir?
Isı Alışverişinin Bir Sonu Var mı?
Yukarıdaki soba örneğinden devam edecek olursak, sobaya kömür ya da odun atmadığımız, yani enerji üretimini sonlandırdığımız takdirde ısı üretimi son bulacaktır. Mevcut ısı enerjisi de, temas yüzeyleri arasında aktarılmaya devam edecektir. Merkezden sona doğru gidecek olursak, önce sobanın dışı ile temas eden hava soğuk olduğu için sobanın ısısını düşürecek kendi ısısını yükseltecektir. Isısı yükselen hava odanın duvar, pencere ve benzeri fiziki yapısı ile temas halinde olduğu için buraya ısı aktararak soğurken, duvar, pencere ve benzeri yapıların sıcaklıkları artacaktır. Isısı artan duvar iç yüzeyi dış yüzeyine ısıyı aktaracaktır fakat bu aşamaya kadar zaten büyük bir ısı alışverişi olmuş olacaktır. Diğer odaya duvar ve pencereyle aktarılan ısı, pencere camının iç (sıcak) yüzeyi ile atmosfere bakan (soğuk) yüzeyine temas eden atmosfer (hava), içerideki ısıyı alacaktır. Isı alışverişinin, her zaman tam bir soğumayla sonlanmasının sebebi işte budur. Isı yalıtımı olmadığı sürece, muhakkak ısı alışverişi olacak ve en nihayetinde atmosfer gibi devasa bir kütlenin ısıtılması söz konusu olamayacağı için ısının sönümlenmesi bir diğer deyişle, soğuma ve ısı eşitlenmesi ile ısı alışverişi bitecektir.
